Միջնադարյան հայկական ճարտարապետության և հոգևոր մշակույթի գագաթնակետը

Տավուշի մարզի խիտ անտառների գրկում վեր հառնող Հաղարծնի վանական համալիրը հանդիսանում է հայկական միջնադարյան ճարտարապետության ամենաներդաշնակ կառույցներից մեկը։ 10-13-րդ դարերում կառուցված այս հոյակերտ համալիրը բաղկացած է Սուրբ Աստվածածին Սուրբ Գրիգոր և Սուրբ Ստեփանոս եկեղեցիներից։ Հաղարծնի առանձնահատուկ հարստությունն է նրա սեղանատունը որը միջնադարյան աշխարհիկ ճարտարապետության եզակի նմուշ է իր ճշգրիտ կամարներով և լուսավորությամբ։ Վանքի տարածքում պահպանված հնամենի ընկուզենին և նրբակերտ խաչքարերը լրացնում են այս հոգևոր կենտրոնի խորհրդավոր պատկերը։ Այսօր Հաղարծինը ոչ միայն հոգևոր սրբատեղի է այլև զբոսաշրջային կարևորագույն ուղղություն որտեղ մարդը հաղորդակից է դառնում բնության և պատմության կատարյալ միաձուլմանը։